De Sumatraanse orang-oetan is ernstig bedreigd: er leven er nog ongeveer 14.000, vrijwel allemaal in en rond het Gunung Leuser-ecosysteem. Dat maakt Bukit Lawang een van de beste plekken op aarde om ze te zien, en een van de plekken waar jouw keuzes als bezoeker het zwaarst wegen.
Een korte geschiedenis van Bukit Lawang
Bukit Lawang groeide rond een rehabilitatiecentrum voor orang-oetans uit 1973, waar apen die uit gevangenschap en de huisdierhandel waren gered opnieuw leerden leven in het bos. Het rehabilitatieprogramma werd begin jaren 2000 afgebouwd en het beroemde voederplatform aan de rivier sloot in 2015, een mijlpaal, want het betekende dat de uitgezette orang-oetans en hun nakomelingen geen bijvoeding meer nodig hadden.
Het bos rond het dorp herbergt vandaag zowel wilde als semi-wilde orang-oetans: gerehabiliteerde dieren en hun jongen die aan mensen gewend zijn maar zelfstandig leven. Die gewenning is precies waarom ontmoetingen hier zo dichtbij kunnen zijn, en waarom er strenge regels gelden.
De regels die de orang-oetans beschermen
- —Houd altijd minstens 10 meter afstand, ook als een orang-oetan naar jóú toe komt
- —Voer ze nooit. Menselijk eten verspreidt ziektes, creëert gevaarlijke afhankelijkheid en maakt van wilde dieren bedelaars
- —Nooit aanraken. Orang-oetans delen zoveel DNA met ons dat een simpele verkoudheid voor hen ernstig kan zijn
- —Geen flitser, geen drones
- —Trek in kleine groepen, over bestaande paden, met een gelicenseerde gids
- —Neem alles wat je meeneemt ook weer mee terug
Waarom voeren de belangrijkste grens is
Vrijwel elke probleem-orang-oetan in de geschiedenis van Bukit Lawang werd een probleem door eten. Een aap die leert dat mensen snacks bij zich hebben verliest zijn schuwheid, zoekt groepen op en kan agressief worden als hij niets krijgt, en een agressieve orang-oetan is degene die uiteindelijk verplaatst wordt, of erger. Als een gids een orang-oetan met fruit lokt zodat jij een mooiere foto kunt maken, dan kost die foto het dier zijn wildheid. Sla vriendelijk af, en kies aanbieders die het nooit doen.
Zo herken je een ethische aanbieder
Iedereen kan het woord "ethisch" op een website zetten. Een paar praktische dingen onderscheiden de echte:
- —Gelicenseerde, getrainde gidsen: let in Indonesië op ITGA/HPI-certificering
- —Ze rekenen het officiële tarief. Trekkingprijzen in Bukit Lawang volgen een ITGA-HPI-tarievenkaart; een trek die daar ver onder zit wordt meestal “betaald” met afgesneden hoeken: ongelicenseerde gidsen, te grote groepen of dieren die met eten gelokt worden voor de foto
- —Kleine groepen, en eerlijkheid dat sightings nooit gegarandeerd zijn
- —Een helder nee-tegen-voeren-en-aanraken-beleid, al vóór je boekt
- —Gidsen uit het dorp zelf, die dit bos en zijn dieren persoonlijk kennen
- —Ze nemen de regels vooraf met je door, niet pas nadat je er één breekt
Hoe wij het doen
Wild Bukit Lawang wordt gerund door mensen die hier geboren en getogen zijn. We houden groepen klein, voeren nooit wilde dieren, en laten je liever een neushoornvogel op gepaste afstand zien dan een orang-oetan op armlengte. Lees ons volledige ethische model op de Ethical Trekking-pagina. En met wie je ook trekt, in welk land dan ook: houd afstand, houd je snacks op zak, en de jungle blijft wild voor de volgende reiziger.
Zelf je trek aan het plannen?
Wij regelen dagelijks jungletreks, ervaringen en transfers, persoonlijk gepland door ons lokale team in Bukit Lawang. Vragen stellen kost niets, we antwoorden snel.